ESEU
← Atarira itzuli
4. saioa · Ubide 26–27

Zentzu aljebraikoa eta pentsamendu konputazionala

Hiru proposamen, ziklo bakoitzeko bat

Saioaren ardatza zentzu aljebraikoa eta pentsamendu konputazionala dira. Hiru proposamen didaktiko biziko ditugu —ziklo bakoitzeko bat— eta ikastetxean segurtasunez partekatzeko, laguntza zehatzekin itxiko dugu saioa.

Zer landuko dugu gaur

Zentzu protagonista

Zentzu aljebraikoa eta pentsamendu konputazionala

Saioan zehar hiru proposamen didaktiko ezagutu eta esperimentatuko ditugu, Lehen Hezkuntzako ziklo bakoitzeko bat.

Irekiera eta marko partekatua

Tailerren errotazioak hasi aurretik, zentzu aljebraikoa eta pentsamendu konputazionala kokatzeko hasiera laburra.

Zentzu aljebraikoa eta pentsamendu konputazionala kokatzen

Aljebraikoki pentsatzea ez da letrekin hasten. Erregulartasunak antzematea, erlazioak ezartzea, baliokidetasunak aztertzea, zer aldatzen den eta zer mantentzen den identifikatzea eta erlazio horiek hainbat modutan adieraztea dakar.

Nola egingo dugu lan

Tailerretan, ahal den neurrian, ikasleen rola hartuko dugu: behatu, manipulatu, erlazioak bilatu, hipotesiak egin, irudikatu, sinbolizatu, justifikatu eta egiaztatu.

Tailerretan lagungarri izan daitekeen behin-behineko galdera: nola laguntzen diogu ikasleari kasu zehatzetatik orokortu daitezkeen erlazioak antzeman, adierazi eta justifikatzera igarotzen?

Hiru tailerrak

Talde bakoitza hiru proposamenetatik igaroko da. Tailerrak dira saioaren esperientziazko muina.

1. zikloa · Materiala eskuragarri

Mezu ezkutuaren bila!

Patroietatik eta erregulartasunen diskriminaziotik abiatu, eta erregleten bidezko baliokidetasun-erlazioetara, elementu ezezagunen bilaketara eta irudikapen sinbolikoen erabilera progresibora aurrera egiten duen proposamena.

Tailerrean…
berdintasun batek kantitateen arteko erlazioa nola adierazten duen eta erlazio hori irudikatzeko modua aldatu arren nola mantendu daitekeen esperimentatzeko jarduerak hautatzen dira.
2. zikloa · Materiala eskuragarri

Mezu izkutua

Erregletekin egindako erlazio-lanari jarraipena ematen dion proposamena: erreferentzia-unitateak aldatzen ditu, balio desberdineko adierazpenak interpretatzen ditu eta aurretik ezagutzen diren beste erlazio batzuetatik erlazio berriak ondorioztatzen ditu.

Tailerrean…
erlazio bera zenbakizko balioak aldatu arren nola mantendu daitekeen esperimentatzen da, eta ezagutzen diren erlazioetatik «egia» berriak nola ondoriozta daitezkeen, justifikazioaren bidez.
3. zikloa · Berrikusten

Ikas-egoera zehazteke

2026-2027 ikasturterako 3. zikloko proposamena sakon berrikusteke dago, eta aurreko ikasturtean erabilitakoarekin alderatuta aldaketa handiak izan ditzake.

Diseinu-erabakia:
tailer hau ez ixtea eta saioa problema-egoerak hizkuntza aljebraikoaren bidez birformulatzeari buruzko egungo proposamenera ez baldintzatzea, ikas-egoera berria zehaztu arte.

Konexio matematikoak

Zentzu aljebraikoak eta pentsamendu konputazionalak antolatzen dute saioa, baina proposamenek zentzu numerikoa, neurriaren zentzua, irudikapena, arrazoiketa, komunikazioa, problemen ebazpena eta egituren bilaketa ere mobilizatzen dituzte.

NCTM Atlasa

Printzipioak, prozesuak eta zentzu matematikoak ezagutzen laguntzeko euskarria.

Ikaskuntza eta Matematika Atlasa

Esanahien eraikuntzari, irudikapenei, abstrakziorako progresioari eta transferentziari buruzko begirada zabaltzeko euskarria.

Saioa ikastetxera eraman

Ez dituzu prestakuntzako lau orduak erreproduzitu behar. Hemen laguntza zehatzak aurkituko dituzu saioaren funtsezkoa zure taldearekin partekatzeko.

1 · Laguntza nagusia

Erreferentearentzako gidoia

Zer partekatu, proposamenak nola aurkeztu eta ikastetxera itzultzean zer zeregin hartu jakiteko ibilbide laburra.

2 · Bilerarako

Ikastetxerako aurkezpena

Kaskadan erabiltzeko aurkezpen labur eta espezifikoa. Ez da Ubideko lau orduen bertsio laburtua izango.

Txertatzeke
3 · Proposamenak eta materialak

Ikas-egoerak

Itzuli tailerretako proposamenetara eta materialetara. Gidoiak adierazten du zer jarduera egin dezakeen taldeak baliagarria bada.

Ideia nagusia: zure egitekoa proposamenak ikastetxera hurbiltzea eta irakasleei horiek ezagutzen eta probatzen laguntzea da. Ez da espero prestatzaile aditu bihurtzea.

Tailerretik ikastetxearen portfoliora

Inplementazioa ikastetxe bakoitzari egoki iruditzen zaionean egin daiteke, betiere dagokion prestakuntza jaso ondoren.

Ibilbide erraza

1 · Aukeratu: ikas-egoera bat edo haren zati bat.
2 · Inplementatu: taldera egokitu eta programazioan egoki denean ikasgelara eraman.
3 · Lagin bat gorde: argazki bat, ekoizpen bat, material bat edo esperientziaren beste ebidentzia txiki bat.
4 · Gertatutakoa labur kontatu: zer egin den, nola garatu den eta zerk eman duen bereziki arreta.
Ziurtagirirako: nahikoa izango da Ubide osoan eskatzen diren gutxieneko inplementazioak dokumentatzea. Ez da ikasgelari buruzko ikerketarik egin behar, ezta ikasleen pentsamendua sakon aztertu ere.
Sakondu nahi baduzue: borondatez galde diezaiokezue zeuen buruari esperientziak zer erakusten duen ikasleen ikaskuntzari buruz, zer birplanteatzera eraman zaituzten edo hurrengoan zer mantendu eta zer aldatuko zenuketen.

Itxiera

Zer daramazu

Zentzu aljebraikoko eta pentsamendu konputazionaleko hiru proposamen bizi izan dituzu, eta egoera zehatzetatik abiatuta erlazioak, erregulartasunak, baliokidetasunak eta sinbolizazioa lantzeko hainbat modu ezagutzen dituzu.

Zer espero da zugandik

Ez duzu prestakuntza osoa errepikatu behar. Funtsezkoa ikastetxean partekatzeko eta balizko inplementazio batean laguntzeko euskarriak dituzu.

Saioa amaitzeko ideia: garrantzitsuena ez da gaur bizitakoa zehatz-mehatz erreproduzitzea, baizik eta ikastetxeko irakasleek pentsamendu aljebraikoa garatzeko beste modu batzuk ezagutzea eta ikasgelan probatzeko behar adinako segurtasuna sentitzea.