ESEU
← Atarira itzuli
5. saioa · Ubide 26–27

Zentzu estokastikoa

Datuak, ziurgabetasuna eta erabakiak

Saioaren ardatza zentzu estokastikoa da. Hiru proposamen didaktiko biziko ditugu —ziklo bakoitzeko bat— eta ikastetxean segurtasunez partekatzeko, laguntza zehatzekin itxiko dugu saioa.

Zer landuko dugu gaur

Zentzu protagonista

Zentzu estokastikoa

Saioan zehar hiru proposamen didaktiko ezagutu eta esperimentatuko ditugu, Lehen Hezkuntzako ziklo bakoitzeko bat.

Irekiera eta marko partekatua

Tailerren errotazioak hasi aurretik, zentzu estokastikoa kokatzeko hasiera laburra.

Zentzu estokastikoa kokatzen

Zentzu estokastikoak datuak bildu, antolatu, irudikatu eta interpretatzeko aukera ematen du, baina baita zer gertatuko den ziurtasunez jakin ezin dugunean arrazoitzekoa ere. Datuak eta probabilitatea egoerak ulertzeko eta erabakiak hartzeko tresnak dira, ez grafikoak egiteko edo kalkuluak egiteko eduki hutsak.

Nola egingo dugu lan

Tailerretan, ahal den neurrian, ikasleen rola hartuko dugu: informazioa bildu, antolatu, irudikatu, aurreikuspenak egin, esperimentatu, emaitzak alderatu, arrazoitu eta hasierako ideiak berrikusi.

Tailerretan lagungarri izan daitekeen behin-behineko galdera: nola laguntzen diogu ikasleari datuak eta esperientziak erabiltzen egoerak interpretatzeko, ziurgabetasunaren aurrean arrazoitzeko eta erabakiak hartzeko?

Hiru tailerrak

Talde bakoitza hiru proposamenetatik igaroko da. Tailerrak dira saioaren esperientziazko muina.

1. zikloa · Materiala eskuragarri

Arratsalde pasa!

Taldearen beraren datuak bildu, antolatu, irudikatu eta interpretatuz erabaki partekatu bat hartzera bideratutako proposamena. Progresioa esperientzia eta irudikapen manipulagarrietatik abiatzen da, eta taula, grafiko eta piktogrametara egiten du aurrera.

Tailerrean…
datu zehatz eta manipulagarrietatik irudikapen grafikoetara igarotzeko jarduerak esperimentatzen dira, irudikapenak alderatu eta zer informazio eskaintzen duten interpretatzeko, erabaki bat hartu aurretik.
2. zikloa · Materiala eskuragarri

Jolas-ordurako jolas berria

Pentsamendu probabilistikoa intuiziotik eta esperimentaziotik garatzen duen proposamena: gertaera seguruak, posibleak eta ezinezkoak; ausazko fenomenoen erregulartasunak; eta egitura desberdineko egoeretan aukerak alderatzea.

Tailerrean…
aurreikuspenak egiten dira, behin eta berriz esperimentatzen da, emaitzak erregistratu eta hasierako ideiekin alderatzen dira, ulertzeko zoriak ez duela esan nahi egiturarik ez dagoenik edo aukera guztiek probabilitate bera dutenik.
3. zikloa · Proposamen berria diseinatzen

Ikas-egoera zehazteke

Aurreko ikasturtean erabilitako proposamena ez da Ubide 2026-2027ren parte izango. 3. zikloko tailerra ikas-egoera berri batetik abiatuta eraikiko da.

Diseinu-erabakia:
aurreko materiala aurrekari gisa baino ez da gordetzen. Ez da indarreko proposamen gisa aurkezten, eta ez da saio honetatik estekatzen.

Konexio matematikoak

Zentzu estokastikoak antolatzen du saioa, baina proposamenek zentzu numerikoa, neurriaren zentzua, irudikapena, arrazoiketa, komunikazioa, problemen ebazpena eta erabakiak hartzea ere mobilizatzen dituzte.

NCTM Atlasa

Printzipioak, prozesuak eta zentzu matematikoak ezagutzen laguntzeko euskarria.

Ikaskuntza eta Matematika Atlasa

Esanahien eraikuntzari, irudikapenei, abstrakziorako progresioari eta transferentziari buruzko begirada zabaltzeko euskarria.

Saioa ikastetxera eraman

Ez dituzu prestakuntzako lau orduak erreproduzitu behar. Hemen laguntza zehatzak aurkituko dituzu saioaren funtsezkoa zure taldearekin partekatzeko.

1 · Laguntza nagusia

Erreferentearentzako gidoia

Zer partekatu, proposamenak nola aurkeztu eta ikastetxera itzultzean zer zeregin hartu jakiteko ibilbide laburra.

2 · Bilerarako

Ikastetxerako aurkezpena

Kaskadan erabiltzeko aurkezpen labur eta espezifikoa. Ez da Ubideko lau orduen bertsio laburtua izango.

Txertatzeke
3 · Proposamenak eta materialak

Ikas-egoerak

Itzuli tailerretako proposamenetara eta materialetara. Gidoiak adierazten du zer jarduera egin dezakeen taldeak baliagarria bada.

Ideia nagusia: zure egitekoa proposamenak ikastetxera hurbiltzea eta irakasleei horiek ezagutzen eta probatzen laguntzea da. Ez da espero prestatzaile aditu bihurtzea.

Tailerretik ikastetxearen portfoliora

Inplementazioa ikastetxe bakoitzari egoki iruditzen zaionean egin daiteke, betiere dagokion prestakuntza jaso ondoren.

Ibilbide erraza

1 · Aukeratu: ikas-egoera bat edo haren zati bat.
2 · Inplementatu: taldera egokitu eta programazioan egoki denean ikasgelara eraman.
3 · Lagin bat gorde: argazki bat, ekoizpen bat, material bat edo esperientziaren beste ebidentzia txiki bat.
4 · Gertatutakoa labur kontatu: zer egin den, nola garatu den eta zerk eman duen bereziki arreta.
Ziurtagirirako: nahikoa izango da Ubide osoan eskatzen diren gutxieneko inplementazioak dokumentatzea. Ez da ikasgelari buruzko ikerketarik egin behar, ezta ikasleen pentsamendua sakon aztertu ere.
Sakondu nahi baduzue: borondatez galde diezaiokezue zeuen buruari esperientziak zer erakusten duen ikasleen ikaskuntzari buruz, zer birplanteatzera eraman zaituzten edo hurrengoan zer mantendu eta zer aldatuko zenuketen.

Itxiera

Zer daramazu

Zentzu estokastikoko proposamenak bizi izan dituzu, eta datuak, irudikapenak, ziurgabetasuna eta probabilitatea lantzeko hainbat modu ezagutzen dituzu, ikasleek informazioa bildu, esperimentatu, arrazoitu eta erabakiak hartzen dituzten esperientzietatik abiatuta.

Zer espero da zugandik

Ez duzu prestakuntza osoa errepikatu behar. Funtsezkoa ikastetxean partekatzeko eta balizko inplementazio batean laguntzeko euskarriak dituzu.

Saioa amaitzeko ideia: garrantzitsuena ez da gaur bizitakoa zehatz-mehatz erreproduzitzea, baizik eta ikastetxeko irakasleek datuak eta ziurgabetasuna lantzeko beste modu batzuk ezagutzea eta ikasgelan probatzeko behar adinako segurtasuna sentitzea.